Namaz Vakitleri
Görüntülenen Şehir:   Loading
Puan Durumu Loading
Gazeteler
  • Akşam Gazetesi
  • Bir Gün Gazetesi
  • Bugün Gazetesi
  • Cumhuriyet Gazetesi
  • Dünya Gazetesi
  • Fanatik Gazetesi
  • Fotomaç Gazetesi
  • Güneş Gazetesi
  • Haber Türk Gazetesi
  • Hürriyet Gazetesi
  • Millî Gazete
  • Milliyet Gazetesi
  • Posta Gazetesi
  • Radikal Gazetesi
  • Sabah Gazetesi
  • Sözcü Gazetesi
  • Star Gazetesi
  • Takvim Gazetesi
  • Taraf Gazetesi
  • Türkiye Gazetesi
  • Vatan Gazetesi
  • Yeni Akit Gazetesi
  • Yeni Asta Gazetesi
  • Yeni Şafak Gazetesi
  • Zaman Gazetesi

TIBBİYELİ HİKMET

Bu haber 242 kere okunmuş. 20/01/2020

"MİLLİ MÜCADELE KAHRAMANI - SAVAŞTEPE'Lİ TIBBİYELİ HİKMET (BORAN)"

1800 lü yılların başında, Rusya İmparatorluğunun karşısında; başta Osmanlı İmparatorluğu, İran, İngiltere ve Bazı Avrupa Devletleri Kafkasları Rusya'ya bırakmama stratejisiyle hareket etmişlerdir.

On yıllarca süren savaşlarda, Kafkas Halkları, Vatanlarını korumak, özgürlüklerini savunmak adına olağanüstü direniş göstermişlerdir. Kuzaybatı Kafkasya, Dağıstan, Çeçenistan ve Abhazya'da yaşanan bu savaşlarda, Osmanlı İmparatorluğu ile Avrupalı Devletlerin desteğini çekmesi sonucunda yalnız kalan Kafkas Halkları, Rusya'nın büyük askeri gücü karşısında çaresiz kalmışlardır. Rus-Kafkas savaşı 21 Mayıs 1864 'te Soçi yakınlarındaki Kbaada Vadisinde (şimdiki adı Krasnaya Polyana) Çerkezlerin ağır yenilgisiyle biter. Böylece yüz yıla yakın süren bu savaş, Rusya'nın Kuzey Kafkasya'yı ele geçirmesiyle sonlanır. Bu savaşlarda 500 bin Kafkasyalının öldüğü biliniyor. Çerkezler savaşın bitimiyle birlikte insanlık tarihinin en büyük ve en dramatik sürgününü yaşadılar. Tarihi kayıtlara göre 1.500.000 a yakın Çerkez Kuzey Kafkasya'daki yurtlarından sürgüne gönderildi. Başka bir deyişle Çerkez nüfusun %70 i sürgüne gönderildi. Bu trajik sürgünde,Tuapse, Soçi ve Sohum gibi liman kentlerinde toplanan yüz binlerce Çerkez gemilerle Samsun, Sinop, Trabzon ve Varna gibi Osmanlı şehirlerine getirildi. Buralardan da Osmanlı Topraklarından "Anadoluya", Ortadoğu'ya (Ürdün'e) ve Balkanlara dağıldılar. On binlerce Çerkez bu yollarda açlıktan, salgın hastalıklardan ve soğuktan can verdi. Zaten yaşlıların ve hastaların (bu zoraki sürgünde) gemilerden Karadeniz'in karanlık sularına atıldığı biliniyor. Çerkez soykırımını bir tek Gürcistan parlamentosu kabul edip kınamıştır. 20 mayıs 2011 günü Gürcistan parlamentosu "21 MAYIS 1864 yılındaki yaşananların bir "Çerkez soykırımı" olduğunu kabul etti. Gürcistan'ın elindeki bu soykırıma ait belgeler dünya kamuoyu ile paylaşıldı. Şimdi bu belgelerin ışığında yaşanan dramın, günümüze aktarılması gerekmektedir. Ruslar Çerkezlere ait olan Karadeniz kıyısındaki büyük Çerkez mezarlığını talan ederek, bu mezarlığın üzerine bir şehir kurdular. Grasnodar  adı verilen bu şehrin anlamı, "kızıl şehir". Kan üzerine kurulan şehir. Vahşetin belgesi gibi..

 

***************

Tıbbiyeli Hikmet (Boran) ın ailesi de bu büyük Çerkez sürgünü ile önce Trabzon'a gelmişler. Buradan da Karesi Sancağı (Balıkesir) Savaştepe nahiyesine (Giresun - Kiresun) yerleşirler. Babası Hakkı Bey  Savaştepe posta - telgraf memuru olarak görev yapmıştır. Tıbbiyeli Hikmet 1901 yılında Savaştepe'de dünyaya gelir. İlk ve orta tahsilinden sonra İstanbul'a gelir. Askeri  Mekteb-i Tıbbiye-i Şahaneye başlar. Birinci dünya savaşı yıllarıdır. 1918 yılında imzalanan Mondros Ateşkes  anlaşması üzerine işgal başlar. İngilizler, 3 şubat 1919 yılında Tıbbiyeli Hikmet'in öğrencisi olduğu İstanbul Tıbbiye Mektebine de el koyarlar ve boşaltılması için bir süre verirler. İşgal sırasında Hikmet bey Tıbbiye 3. sınıf öğrencisidir. Atak ve cesur tavırları ile tıbbiyelilerin lideri konumunda yurtsever bir gençtir. Öğrenciler, okullarını kurtarmak ve öğrenimlerini sürdürmek, asıl önemlisi bu işgale karşı çıkmak için, ses getirecek bir eylem planı hazırlarlar. Tıbbiye-i Şahanenin 14 Mart 1827 eğitime başlamasının 92. senesini kutlama taleplerini okul idaresine kabul ettirirler. Okulun iki kulesinin arasına dev bir Türk Bayrağı asarlar ve tüm öğrenciler bu işgali şiddetle protesto ederler. İngilizler zor kullanarak bu toplantıyı dağıtırlar ve birçok tıbbiyeli öğrenciyi tutuklarlar. Tıbbiyeli Hikmet ve arkadaşlarının düşmana karşı bu ilk direnişi, ilk kıvılcım  Anadolu'ya, ateş olarak yayılır. Bu ateş,14 Mart Tıp Bayramının doğuşuna neden olan, şanlı direniştir. İstanbul'da İngiliz işgaline karşı direniş ve eylemlerin başlamasından üç ay sonra Mustafa Kemal Paşa Samsun'a çıkar. Anadolu halkı ile birleşerek Milli Mücadele başlatılır. 22 Haziran 1919 da "Amasya Genelgesi" yayımlanır. Buna göre Eylül ayında Sivas Kongresi yapılması kararı alınır ve kongreye katılacaklar davet edilir. İstanbul Tıbbiyelileri için üç kontenjan ayrılır. Aralarında topladıkları para bir kişinin Sivas Kongresine gitmesine yetecektir. 14 Mart direnişinin mimarı Tıbbiyeli Hikmet beyi Sivas'a göndermeye karar verirler. Toplanan 9,5 lira ile Tıbbiyeli Hikmet Sivas'a yola koyulur.

 

***************

Sivas kongresi öncesinde toplanan delegeler arasında "manda" yönetimine sıcak bakılmaktadır. Halide Edip Adıvar (Halide Onbaşı) bile Amerikan mandası taraftarıdır. İstanbul'dakilerin yanı sıra, M. Kemal ile birlikte olan, Bekir Sami bey, İsmail Fazıl Paşa ve Albay Refet Bele de manda taraftarıdır. Tam bağımsızlık diyen bir kaç kişiden biri de Tıbbiyeli Hikmet'tir. Günlerce süren oturumlardan sonra, manda yönetimine en etkili çıkış gencecik bir tıbbiye öğrencisinden gelir. Askeri Tıbbiyeli Hikmet; Mustafa Kemal'e hitaben şu sözleri coşku ve heyecanla söyler, “Paşam, delegesi bulunduğum Tıbbiyeliler beni buraya bağımsızlık davamızı başarmak ve yolunda çalışmak üzere gönderdiler. Mandayı kabul edemem. Eğer kabul edecek olanlar varsa, bunları her kim olurlarsa olsun, şiddetle ret eder ve kınarız. Farz-ı muhal, manda düşüncesini siz dahi kabul ederseniz, sizi de reddeder, Mustafa Kemal’i vatan kurtarıcısı değil vatan batırıcısı olarak adlandırır ve tel’in ederiz.”

Tıbbiyeli Hikmet'in yaptığı bu coşku dolu sözleri karşısında Mustafa Kemal Paşa, söz alarak şöyle konuşur, "Arkadaşlar, gençliğe bakın, Türk Milleti bünyesindeki asil kanın ifadesine dikkat edin!. Gençler, vatanın bütün ümit ve istikbali size, genç nesillerin anlayış ve enerjisine bağlanmıştır. Evlat sen müsterih ol. Gençlikle iftihar ediyorum ve Türk gençliğine güveniyorum.. Bizler azınlıkta kalsak dahi mandayı kabul etmeyeceğiz. Parolamız tektir ve değişmez. Ya istiklal, ya ölüm!" Tıbbiyeli Hikmet, Mustafa Kemal Paşa'nın bu sözleri üzerine; "Varol Paşam" diyerek ellerinden öpmüştür.

 

***************

Tıbbiyeli Hikmet Bey, Sivas Kongresi sonrası, arkadaşı Yusuf bey ile Anadolu'ya geçer. Mustafa Kemal Paşa'nın emrinde Milli Mücadelede görev alır. Ankara Cebeci Asker hastanesinde görev yaparken, askerimizi ve halkımızı kasıp kavuran Tifüs salgınını yok etmek için aşı geliştirme çalışması yapar. Tıbbiyeli Hikmet bu aşıyı kendi üzerinde dener. Büyük taarruza katıldıktan sonra İstanbul'a döner ve tıp öğrenimini tamamlar.

 

***************

 

M.Kemal Atatürk yıllar sonra Tıbbiyeli Hikmet'i anımsar;

"Sivas Kongresi'ndeki ateşli tıbbiyelimiz nerede?" diye sorar. 1935 seçimlerinde milletvekili olarak görmek ister. Bu bir ahde vefa gibidir. Bulunamayınca yanlış verilen bilgide "öldü" denilir. O gece Atatürk sofrasını dağıtır. Bu hatayı yapan Mazhar Müfit Kansu Atatürk'ün ölümünden sonra karşılaştığı Tıbbiyeli Hikmet'ten özür diler. Savaştepe ile Giresun İli karışıklığa neden olduğu için Milli Mücadelede, Kuvayı Milliye milislerinin gösterdiği kahramanlıkları ölümsüz kılmak için Atatürk, Giresun'a Savaştepe adının verilmesini ister. Savaştepe adı 1934 yılında TBMM kararı ile verilir. Emekliye ayrılan Hikmet bey, Balıkesir'den milletvekilliğine adaylığını koyar. "Giresun doğumlu biri, buradan değil memleketinden aday olsun diyerek, politikacıların kurnazlığına kurban gider."

Hikmet Boran bey'in doğum yeri Balıkesir / Savaştepe dir. Giresun Savaştepe'nin eski adıdır. Tabip Yarbay olarak görev yaptığı Sarıkamış'ta karda mahsur kalan askerlere bakmaya giderken ciğerlerini üşüterek verem olmuştur. 1945 yılında İstanbul'da vefat etmiştir. (1901 - 1945) Mezarı İstanbul Karacaahmet Şehitliği'ndedir. Fatma Taliha hanım ile evli olan Tıbbiyeli Hikmet beyin tek evladı Orhan BORAN'dır. Orhan Boran da; İstanbul ve Türkiye Radyolarında yıllarca Spiker olarak çalıştı. Tiyatro sanatçısı olarak çeşitli oyunlarda rol aldı, İstanbul Türkçesini en güzel kullananlardandır.. 26 Mayıs 2012 de hayatını kaybetti. Eşi Güler Boran'dan doğan Ahu ve Burak Boran adında iki evladı vardır. Torunu Burak Boran, beyin cerrahı olarak dedesinin izinden gitmektedir. Oğlu Orhan Boran, babası Hikmet Bey'in geçmişindeki bu önemli anıları, babasının ölümünden uzun yıllar sonra kendisine gönderilen bir kitaptan öğrenmiştir. Tıbbiyeli Hikmet Bey'in bu önemli günleri oğluna bile anlatmaması, yüksek bir tevazu örneğidir. Bu duyguları yaşayan bir yüce insan Tıbbiyeli Hikmet Bey, durağınız uçmağ olsun. Vatan size minnettardır..

 

***************

Çanakkale'de vatan savunmasına, Kurtuluş Savaşında, Milli Mücadeleye koşan binlerce öğrenci gençlerden biri de Tıbbiyeli Hikmet Boran. Atatürk Ulusal Kurtuluş mücadelesini verirken, Cumhuriyeti kurarken, Cumhuriyeti, devrimlerini koruma ve kollama görevini Türk Gençliğine vermesinin ardında, binlerce Tıbbiyeli Hikmetler yatmaktadır. Türk Milleti, gençliğine sahip çıkar, Atatürk ilke ve devrimleri ışığında yetiştirilirse, ilim ve fenle donatılırsa, muasır medeniyet seviyesine çıkarız. Tıbbiyeli Hikmet Boran ve bu vatana emek verenleri, can verenleri, mücadele edenleri saygı ve minnet ile anarım. Kuvayı Milliye'nin cesur evladı unutulmadı. Balıkesir Tabip Odası, milli mücadele kahramanı Savaştepeli Tıbbiyeli Hikmet Boran’ın anısına bir anıt yaptırdı. 12 Mart 2017 günü anıtın açılışı yapıldı. Geçte olsa ahde vefa ile Tıbbiyeli Hikmet, memleketlileri, hemşehrileri Savaştepe'lilerle yeniden buluştu.

YorumlarBu habere hiç yorum yapılmamış     'İLK YORUMU SEN YAP'

Adınız Soyadınız:

E-Postanız:

Yorumunuz:

7 + 4 = ?